Czerwona Przełęcz w rejonie Sarniej Skały to jeden z najłatwiej dostępnych punktów widokowych w polskich Tatrach. Wyjaśniam, gdzie dokładnie leży, jakimi szlakami można do niej dotrzeć, ile czasu zaplanować oraz czy trasa nadaje się dla początkujących turystów.
Najważniejsze informacje przed wyjściem na szlak
- Położenie około 1300 m n.p.m., między Sarnią Skałą a Suchym Wierchem.
- Najbliższy cel Sarnia Skała, na którą prowadzi czarny szlak długości około 300 m.
- Czas wejścia z przełęczy na szczyt zajmuje mniej więcej 15 minut.
- Najpopularniejsza trasa prowadzi z Doliny Strążyskiej przez Ścieżkę nad Reglami.
- Trudność jest umiarkowana, ale po deszczu kamienie i korzenie bywają śliskie.
Gdzie leży przełęcz i co właściwie oznacza ta nazwa
Czerwona Przełęcz znajduje się w Tatrach Reglowych, pomiędzy Sarnią Skałą a Suchym Wierchem. W zależności od mapy można spotkać wysokość 1299 albo 1301 m n.p.m., dlatego najprościej przyjąć, że leży na wysokości około 1300 m.
Nie jest to szeroka, odkryta przełęcz przypominająca wysokogórską przełęcz w Tatrach Wysokich. To raczej leśne siodło z niewielką polaną, położone na ważnym odcinku Ścieżki nad Reglami. Dla wielu osób stanowi przede wszystkim punkt odpoczynku przed krótkim podejściem na Sarnią Skałę.
Nazwa bywa mylona z Czerwoną Ławką, czyli słowacką przełęczą Priečne sedlo w Tatrach Wysokich. To zupełnie różne miejsca. Polska przełęcz jest znacznie łatwiej dostępna i nie wymaga pokonywania długich odcinków z łańcuchami.
Najlepsze dojścia na krótką i dłuższą wycieczkę
Najbardziej praktycznym celem jest pętla przez Dolinę Strążyską, Czerwoną Przełęcz, Sarnią Skałę i Dolinę Białego. Całość może zająć około 5 godzin, a dystans wynosi mniej więcej 12-13 km, zależnie od wybranego miejsca startu i wariantu zejścia.
| Wariant | Orientacyjny czas | Dla kogo |
|---|---|---|
| Dolina Strążyska - przełęcz - Sarnia Skała | około 2-2,5 godziny w jedną stronę | dla osób chcących zobaczyć punkt widokowy i wrócić podobną drogą |
| Dolina Strążyska - Sarnia Skała - Dolina Białego | około 4,5-5,5 godziny | dla turystów planujących pełną pętlę |
| Ścieżka nad Reglami z rejonu Wyżniej Kiry Miętusiej do Kalatówek | około 5,5 godziny | dla osób chcących przejść dłuższy odcinek reglowy |
Najkrótszy sensowny wariant prowadzi z Doliny Strążyskiej. Po dojściu do Polany Strążyskiej wybiera się Ścieżkę nad Reglami, a później kieruje na leśną przełęcz. Z tego miejsca czarny szlak na Sarnią Skałę ma około 300 metrów i według oznaczeń zajmuje mniej więcej 15 minut.
Ja najczęściej poleciłbym pętlę z zejściem przez Dolinę Białego. Dzięki temu wycieczka nie staje się monotonnym powrotem tą samą drogą, a po drodze można zobaczyć charakterystyczny, skalisty krajobraz doliny. Trzeba jednak zostawić sobie zapas czasu, szczególnie w weekend, kiedy na szlakach w okolicach Zakopanego tworzą się zatory.
Sarnia Skała daje więcej niż sama przełęcz
Sama przełęcz jest przede wszystkim węzłem szlaków i miejscem na krótki odpoczynek. Prawdziwą nagrodą za podejście jest dopiero Sarnia Skała, wznosząca się na wysokość około 1370-1377 m n.p.m. Ostatni fragment prowadzi po kamieniach i przez niewielki próg skalny.
Ze szczytu otwiera się jedna z ciekawszych panoram w pobliżu Zakopanego. Najmocniej przyciąga wzrok północna ściana Giewontu, ale przy dobrej widoczności można również spojrzeć na Kotlinę Zakopiańską i reglowe grzbiety.
To miejsce dobrze pokazuje, że atrakcyjność trasy nie zawsze zależy od wysokości. Sarnia Skała nie jest wysokim tatrzańskim szczytem, lecz oferuje widok, którego nie spodziewa się wiele osób po krótkiej wycieczce przez las. Trzeba tylko pamiętać, że wierzchołek jest niewielki, więc w słoneczny weekend może być tam tłoczno.
Trudność, bezpieczeństwo i wyposażenie
W warunkach letnich trasa jest dostępna dla osób o przeciętnej kondycji, także dla starszych dzieci, które potrafią sprawnie chodzić po nierównym podłożu. Nie traktowałbym jej jednak jak spaceru po parku. Podejścia są miejscami strome, a leśne kamienie i korzenie po opadach robią się bardzo śliskie.
Na wycieczkę wystarczą solidne buty trekkingowe, kurtka przeciwdeszczowa, zapas wody i naładowany telefon. Kijki mogą pomóc na zejściu, ale na krótkim, kamienistym podejściu na szczyt czasem bardziej przeszkadzają niż ułatwiają poruszanie.
- Przed wyjściem sprawdź komunikat turystyczny TPN i ewentualne zamknięcia szlaków.
- Nie skracaj drogi poza oznakowanymi ścieżkami, szczególnie w rejonie Sarniej Skały.
- Wyrusz rano, jeśli zależy Ci na spokojniejszym przejściu i miejscu na szczycie.
- Po deszczu dolicz co najmniej 30-60 minut do planowanego czasu.
- Jesienią i zimą sprawdź, czy krótki odcinek nie jest oblodzony.
Zimą trudność wyraźnie rośnie. Nawet jeśli odległość pozostaje niewielka, lód pod śniegiem może zmienić prosty szlak w niebezpieczne zejście. W takich warunkach raki turystyczne lub raczki, kijki i wcześniejszy powrót są rozsądniejszym wyborem niż poleganie na samej dobrej pogodzie.
Jak zaplanować wycieczkę bez niepotrzebnego pośpiechu
Na pełną pętlę najlepiej przeznaczyć 5-6 godzin, mimo że sama suma czasów przejścia może wyglądać krócej. Dochodzą postoje, zdjęcia, oczekiwanie na wolny fragment szlaku i ewentualne błoto po opadach.
Dobrym miejscem startu jest okolica wejścia do Doliny Strążyskiej, ale trzeba uwzględnić dojazd, opłaty parkingowe oraz opłatę za wstęp do parku. Ich wysokość i dostępność mogą się zmieniać, dlatego przed wyjazdem najlepiej sprawdzić aktualne informacje TPN i lokalnych parkingów.
Nie planowałbym tej trasy jako dodatku do wymagającego wejścia na Giewont. Połączenie obu celów w jeden dzień jest możliwe dla dobrze przygotowanych osób, ale dla większości turystów oznacza długi marsz i mniejszy margines bezpieczeństwa. Przy pierwszej wizycie lepiej potraktować przełęcz i Sarnią Skałę jako samodzielną, spokojną wycieczkę.
Najczęstszy błąd polega na patrzeniu wyłącznie na kilometry. W Tatrach liczy się także przewyższenie, nawierzchnia, tłok i pogoda. Krótka trasa w mokrym lesie potrafi zmęczyć bardziej niż dłuższy spacer po szerokiej, równej drodze.
Mały cel, który dobrze sprawdza się na pierwszy tatrzański dzień
Ten rejon polecam osobom, które chcą poczuć górski charakter Tatr bez wybierania od razu trudnych, eksponowanych szlaków. Najlepszy plan to wczesny start, spokojne przejście przez Dolinę Strążyską, wejście na Sarnią Skałę i powrót pętlą przez Dolinę Białego, o ile warunki oraz czas na to pozwalają.
Jeżeli widoczność jest słaba, sama panorama może nie wynagrodzić wysiłku, ale trasa nadal ma sens jako leśna wędrówka. Gdy niebo się rozpogadza, punkt widokowy potrafi natomiast stać się najprzyjemniejszym odkryciem całego dnia. Najważniejsze są rozsądne tempo, dobre buty i sprawdzenie warunków przed wyjściem, bo właśnie te trzy rzeczy najbardziej decydują o komforcie tej wycieczki.
